UNESCO Global Geopark Famenne-Ardenne : Geowandeling van Hotton

Welkom bij de eerste geosite van deze geowandeling! 🌿Ontdek Riveo, het Belevingscentrum van de Rivier, en duik in de fascinerende wereld van rivieren en hun biodiversiteit. Aquaria, een nagebouwde rivierarm, een vijver met onderwaterzicht, interactieve tentoonstellingen en tal van activiteiten maken van dit een leuke ontdekking voor jong en oud.Riveo is gevestigd in het prachtige Maison Godenir, een kalkstenen gebouw uit 1797, waar ook het toerismekantoor van Hotton is ondergebracht.

Het Oneux-eiland: de groene oase van Hotton Midden in het centrum van Hotton, omringd door de Ourthe en hoge populieren, ligt het 6 hectare grote Oneux-eiland. Het is dé perfecte plek voor een ontspannen wandeling. Blikvanger is de charmante muziekkiosk, waar lokale feesten en culturele evenementen tot leven komen. (Let bij de kiosk eens op de markering die de waterstand van de overstromingen in juli 2021 aangeeft).

Dit bosrijke park herbergt een grote verscheidenheid aan bomen (beuken, eiken, lariksen...) en verschillende soorten orchideeën. Er is een picknickplaats voor een korte pauze. In het park staat een 7 meter hoge toren op de kalkrotsen van de Calestienne, met uitzicht op de Ourthe, Hotton, Melreux en de Famenne. (Let op: de toren is momenteel gesloten wegens renovatiewerken).

Deze herdenkingsplek uit de Tweede Wereldoorlog telt 666 graven van geallieerde soldaten en vliegeniers, van wie de meesten omkwamen tijdens het tegenoffensief van de Slag om de Ardennen in de winter van 1944. De begraafplaats is erkend als Waals erfgoed en is toegankelijk voor beperkt mobiele bezoekers.

De grot van Hotton werd in 1958 toevallig ontdekt in het westelijk pijlerfront van de groeve van Hampteau nadat een mijn opgeblazen werd die een rijk geconcretioneerde ondergrondse galerij blootlegde. Deze toegangspoort tot een immens ondergronds netwerk geeft de aanzet tot een langdurig avontuur van speleologische verkenningen en wetenschappelijke studies dat leidt tot de oprichting van een maatschappij voor de toeristische exploitatie van een deel van het netwerk van de grot. Dat noodzaakte de opening op het plateau van een nieuwe ingang en de sluiting van de groeve, die haar mooiste zalen vernielde. De grot van Hotton bevat momenteel 5 km galerijen en heeft een hoogteverschil van 70 m. Er stroomt een ondergrondse rivier door. Het water van deze rivier komt van een aantal verdwijngaten op een rij, op het plateau in de buurt van de gehuchten Verdenne, Marenne en Menil-Favay om weer boven te komen in de Ourthe. Dergelijk karstsysteem met verschillende verdwijngaten, die het water ondergronds doen stromen, is wat een systeem van ‘pertes’ en ‘resurgenties’ wordt genoemd. De verkenningen in de grot zijn nog steeds aan de gang en stootten op een achtste sifon. De grot bevat een aantal niveaus boven elkaar. Door de laagste stroomt de rivier en de hogere niveaus zijn rijk aan zeer uiteenlopende concreties.

Achter het onthaalgebouw van de grot leidt deze vrij toegankelijke tuin naar de bovenrand van de voormalige steengroeve van Hampteau. Je geniet er van een panoramisch uitzicht over de Ourthevallei, van de Ardennen tot de Condroz. (Let op: Blijf achter de veiligheidshekken. De rotswanden zijn zeer instabiel en er is ernstig gevaar voor instorting).

Aan de voet van de hut van de Spéléo Club de Belgique komt het ondergrondse riviertje de Isbelle Oost weer aan de oppervlakte. Bij lage waterstand verdwijnt de Isbelle 2 km stroomopwaarts volledig onder de grond via een reeks kleine infiltratiepunten in de rivierbedding.

Deze resurgentie onder een natuurlijke rotsboog staat bij droogte helemaal droog. Na regenval stroomt het water hier weer naar buiten doordat de ondergrondse gangen naar de Thot-fontein verzadigd raken. Achter de rotsboog bevindt zich een gedeeltelijk ondergelopen gang van 300 meter die toegankelijk is voor grotduikers.

Deze rotsboog ligt 20 meter boven de Ourthe en loopt helemaal door de rots heen. De gladde tunnel werd gevormd door water in een oud karststelsel. De plek dankt zijn naam aan broeder Guillaume, een monnik die er als kluizenaar zou hebben geleefd. Vlakbij zijn archeologische vondsten uit het neolithicum gedaan.

Deze op het zuiden gelegen kalkrotsen torenen uit boven de Ourthe en behoren tot de mooiste van Wallonië. Het gebied herbergt een rijke natuur (orchideeën, eikenbossen) en is een geliefde klimplek. Historisch gezien lag op het plateau het Romeinse kamp Ti-Château (1,7 ha), dat de vallei bewaakte. (Klimmen enkel voor leden van Belgische klimfederaties – klimgids te koop bij de Dienst voor Toerisme van Hotton).

Deze kalkstenen watermolen uit 1729 ligt aan een aftakking van de Ourthe en draaide op volle toeren tot begin jaren 1960. Het gebouw is sinds 1948 beschermd erfgoed. De molen heeft twee waterwielen van 4 meter doorsnede (één van ijzer en één van hout) en telt vier verdiepingen met het originele maalmechanisme.