Camitario Militar Portugues

Niet ver van het Indian Memorial van Neuve-Chapelle vangt een witte muur met een imposante poort de blik. Achter een zwaar smeedijzeren hek ligt de Portugese militaire begraafplaats van Richebourg, tegenover de aan de Onze Lieve Vrouw van Fatima gewijde kapel. 1.831 soldaten rusten op de enige begraafplaats die de inzet van Portugal in de Eerste Wereldoorlog herdenkt.

De piepjonge Portugese Republiek geeft in 1916 zijn neutraliteit prijs door zich aan te sluiten bij de geallieerden. Het nieuwe Portugal zet hiermee zijn eerste stap op het internationale toneel. Het Portugese expeditieleger, dat op een zeker moment 56.500 man telt, staat onder Brits bevel en wordt naar het front in Frans-Vlaanderen gestuurd, tussen Laventie en Festubert. De staf installeert zich in het landgoed La Peylouse in Saint-Venant.

De enige begraafplaats voor Portugese soldaten

De Portugese soldaten ontdekken de loopgraven, die in het dal van de Leie constant vochtig en modderig zijn. Daarbij komt nog dat door gebrek aan vaartuigen, in gebruik voor het vervoer van Amerikaanse troepen, de aanvoer van versterking uit Portugal steeds ingewikkelder wordt en het danig ontbreekt aan officieren.

Op 9 april 1918 ontketent het Duitse leger de operatie ‘Georgette’ in het dal van de Leie, in de hoop een beslissende overwinning te behalen vóór de aankomst van de Amerikaanse troepen. De tien divisies bestormen in drie opeenvolgende aanvalsgolven de twee onvoltallige, slecht geleide Portugese divisies die op het punt staan afgelost te worden. Op die ene dag verliest Portugal 7.500 man. De overlevenden houden de volgende dag met de Schotten stand bij La Couture alvorens zich terug te trekken. De Duitsers nemen Estaires, Armentières en Bailleul (Belle) in, maar lopen vast bij Béthune en Hazebrouck (Hazebroek). Het offensief wordt op 18 april gestaakt.

In La Couture onthullen de Portugese en Franse naties in 1928 een monument ter ere van de soldaten die de gemeente verdedigden. Een aangrijpend tafereel: op de ruïnes van een gotische kerk schiet de verpersoonlijking van de Portugese natie een soldaat te hulp die de Dood te lijf gaat.